.jpg)
Jednym z kluczowych czynników określających opłacalność inwestycji w nieruchomości jest bez wątpienia cena oraz prognoza jej zmian w krótkim i długim okresie. Poniżej krótko omówimy zmiany cen nieruchomości w Bułgarii w latach 2005-2013. Artykuł opisuje również kwartalne zmiany średniej ceny mieszkań w 2014 roku i przedstawia prognozę na 2015 rok.
Zmiany cen nieruchomości w latach 2008-2013
Podobnie jak w większości europejskich krajów wypoczynkowych ceny nieruchomości w Bułgarii nieustannie rosły do 2008 roku. Na początku 2008 roku średnie ceny osiągnęły szczyt na poziomie 1418 lewów lub €725,17 za metr kwadratowy. Łączny wzrost w latach 2000-2008 wyniósł ponad 300%. Szybki wzrost wiązał się z szeregiem subiektywnych i obiektywnych czynników, które znacząco zwiększały popyt na bułgarskie mieszkania. Należały do nich wzrost zamożności miejscowej ludności oraz zwiększenie ruchu turystycznego wraz z rozwojem infrastruktury wypoczynkowej Bułgarii.
Wskutek światowego kryzysu gospodarczego, który wybuchł w 2008 roku, trend cenowy gwałtownie zmienił kierunek na spadkowy. Łączny spadek średniej ceny w 2013 roku w porównaniu z 2008 rokiem wyniósł 39% lub 45,1% w ujęciu realnym. Spadek średniej ceny metra kwadratowego względem każdego poprzedniego roku wyniósł:
- 2009 - (- 26,31%).
- 2010 - (-5,58% lub -9,68 w ujęciu realnym).
- 2011 - (- 6,16% lub - 8,67 w ujęciu realnym).
- 2012 - (-1,4% lub -5,42% w ujęciu realnym).
- W 2013 roku cena spadła o - 1,21%, ale w ujęciu realnym wzrosła o +0,38%.
Pod koniec 2013 roku średnia cena metra kwadratowego nieruchomości mieszkaniowych w Bułgarii wynosiła 864,52 lewa lub €442,12. W Sofii nieruchomości wyceniano średnio na 1439 lewów lub €736,32 za metr kwadratowy.
W latach 2012-2013 tempo spadku cen wyraźnie zmalało, co świadczy o osiągnięciu cenowego dna, początku stabilizacji i stopniowym przechodzeniu rynku mieszkaniowego w fazę wzrostu.
Zmiany cen nieruchomości w 2014 roku
Prognozy ekspertów z 2013 roku sprawdziły się i po raz pierwszy od 2008 roku ceny na rynku nieruchomości zaczęły rosnąć. Według bułgarskiego Narodowego Instytutu Statystycznego względna zmiana średnich cen nieruchomości w 2014 roku w podziale na kwartały wyniosła:
| I kwartał 2014 | II kwartał 2014 | III kwartał 2014 | IV kwartał 2014 |
|---|---|---|---|
| +0,22 | +0,33 | -0,06 | +0,07 |
Tabela przedstawia względną zmianę ceny w porównaniu z poprzednim kwartałem.
W styczniu 2015 roku średnia cena metra kwadratowego w ośrodkach regionalnych Bułgarii wzrosła o 0,5% w porównaniu ze styczniem 2014 roku.
Prognoza cen nieruchomości w Bułgarii na 2015 rok
Według prognoz ekspertów stabilizacja bułgarskiego rynku mieszkaniowego będzie kontynuowana w krótkim okresie. W bieżącym 2015 roku ceny pozostaną na poziomie ubiegłorocznym lub nieznacznie wzrosną. Powodem do optymizmu jest dalszy wzrost bułgarskiej gospodarki, zwiększenie dochodów miejscowej ludności oraz obniżenie oprocentowania depozytów i kredytów hipotecznych. Rosnący popyt ze strony zachodnich inwestorów oraz kupujących z Ukrainy, Białorusi i Kazachstanu również przemawia za wzrostem cen w bieżącym 2015 roku. W długim okresie rozwój rynku będzie bezpośrednio zależał od sytuacji finansowej i gospodarczej w UE oraz regionie Europy Wschodniej.
Obecna sytuacja na rynku mieszkaniowym Bułgarii stanowi więc dodatkową zachętę dla osób planujących w najbliższym czasie kupić nieruchomość w tym bałkańskim kraju.
